Dönem Sonu İşlemleri

İşletmeler dönem sonlarında envanter çalışmaları, malî tabloların hazırlanması gibi birtakım işlemler yapmak zorundadır. Bu işlemlere genel olarak dönem sonu işlemleri denir.


Defterler

Dönem içinde yevmiye (günlük) defteri ve defter-i kebir (büyük defter) olmak üzere iki tür defter tutulmak zorundadır.

Günlük Defter: Günlük olarak tutulan ve madde kayıtlarının yer aldığı defterdir.

Borç
xx/xx/20xx
Alacak
10,000
10,000

Yukarıdaki kayıt bir madde örneğidir ve sadece günlük defterde bulunur.

Büyük Defter: Hesap kayıtlarının yer aldığı defterdir.

Yukarıkdaki hesap örneği sadece büyük defterde bulunur.

Yardımcı Defter: Yardımcı hesapların yer aldığı muhasebe defteridir. Büyük deftere bağlıdır.

100 KASA (€ Kasası), 100 KASA ($ Kasası), 102 BANKALAR (Vadeli), 102 BANKALAR (Vadesiz) gibi yardımcı hesaplar yardımcı defterde yer alır.

Envanter Defteri: Sadece bilanço günü, muhasebe içi envanter çalışmaları sırasında kullanılır.

Vergi Usul Kanunu'na (VUK'a) göre I. sınıf tüccarların Yevmiye ve Envanter defteri tutması zorunludur. Ayrıca noter tarafından onaylatılmak zorundadır. Büyük defter zorunlu değildir; fakat Türk Ticaret Kanunu'na göre ticarî davalarda kanıtlayıcı belge olabilmesi için noterce onaylatılmış olmalıdır.

Yine VUK’a göre II. sınıf tüccarlar İşletme Hesabı Defteri tutarlar.


Envanter

Varlıkların ve defter değerlerinin sayımı, değerlemesi ve düzeltilmesi işlemlerinin genel adıdır.

Muhasebe Dışı Envanter: Her sene en az bir kez yapılan envanter işlemidir. Muhasebe defterlerine bakılmaksızın tüm varlıkların sayılması ve değerlemesi sonucu gerçekleştirilir. Adını muhasebe defterlerinin kullanılmamasından almıştır.

Muhasebe İçi Envanter: Muhasebe dışı envanter çalışmaları sonucu bulunan değerlerin defter değerleri ile karşılaştırılması sonucu yapılır. Farklılıklar varsa ilgili hesaplar yardımıyla düzeltilir.

İpucu

Muhasebe dışı envanter "sayım ve değerleme"yi, muhasebe içi envanter ise "düzeltme"yi belirtir.


Mizan

Büyük defterdeki kalanların düzenli olarak belirli bir tabloya aktarılması işlemine denir.

Geçici (Aylık) Mizan: Her ayın sonunda büyük defterdeki kayıtların düzenli olarak aylık bir tabloda gösterilmesi işlemidir.

Genel Geçici Mizan: 31 Aralık günü hazırlanan aylık mizana denir.

Kesin Mizan: Dönem sonunda muhasebe içi envanter çalışmaları sonucu hazırlanan mizana denir.


Dönem Sonu İşlemlerinin Kronolojik Sırası

Özetle şu şekilde bir yol izlenir:

Genel Geçici Mizan > Muhasebe Dışı Envanter > Muhasebe İçi Envanter > Kesin Mizan > Bilanço > Kapanış Kayıtları


Genel Tekrar

Pekiştirme: 240 BAĞLI MENKUL KIYMETLER hesabı hangi defterde yer alır?

Yanıtı Göster

Büyük defterde


Pekiştirme: Dönem sonunda sayım sonucu ile defter değerlerinin birbirini tutmaması sonucu yapılan düzeltme kayıtları hangi aşamada yapılır?

Yanıtı Göster

Muhasebe içi envanter çalışmaları sırasında


Pekiştirme: Reeskont hesaplamaları dönem sonunda hangi aşamada yapılır?

Yanıtı Göster

Muhasebe dışı envanter çalışmaları sırasında


Pekiştirme: Senede bir kez sadece dönem sonlarında hazırlanan mizana ne ad verilir?

Yanıtı Göster

Kesin mizan


Pekiştirme: Dönem sonu işlemlerinde aşağıdaki sıralamalardan hangisi kronolojik olarak doğrudur?

Yanıtı Göster

B şıkkı



<<< Bir önceki ders
Bir sonraki ders >>>